Hava durumunu tahmin etmenin en kestirme yolu (eğer evdeyseniz) pencereyi açıp dışarıya bakmaktır. Elbette ki daha doğru bir tahmin için sadece gözler yetmez. Bunun için radar, uydu gibi gözlem cihazlarına ihtiyaç vardır.

Hava durumu her zaman insanoğlunun dikkatini çekmiştir. Değiştirmeye gücümüzün yetmeyişi bizi onu gözlemeye, anlamaya ve tahmin etmeye yöneltmiştir.

Hava tahmini kısaca anlatılamayacak kadar karmaşık bir işlemdir.

GÜNÜMÜZDE HAVA TAHMİNİ

Günümüzde hava tahmini teknolojinin, bilimin ve ileri düzeydeki matematiğin kullanılmasıyla yapılmaktadır.

Hava tahmininde ilk adım hava hakkında bilgi toplamakla başlar. Bunun için bütün dünya genelinde günde iki kez atmosfere gözlem balonları gönderilir. Bu hava balonları çeşitli seviyelerde atmosferin sıcaklığını, basıncını, nemini, rüzgar hız ve yönünü ölçerek yer istasyonuna gönderirler.

 

	Hava tahmini yapanlar için önemli bir araç uydu teknolojisidir. Uydular havanın yukarıdan gözlenmesini ve takip edilmesini sağlar.
Bir diğer faydalı araç da Doppler radarıdır. Bu radarla bulutların içine sinyaller gönderilerek yağış cinsleri ve yoğunlukları ile hareketleri gözlenebilir.   Yerden, hava balonlarından, uydulardan ve radarlardan alınan atmosferik bilgiler bilgisayarlarca kullanılabilir bilgi ve görsel materyale dönüştürülür. Meteorolojistler de bu bilgileri okuyarak hava tahmini yaparlar.
TAHMİN YÖNTEMLERİ Hava tahmini için değişik yöntemler vardır. Bu yöntemler hava tahmini yapacak kişinin deneyimine, veri miktarına, hava koşullarına ve güvenirliğe bağlı olarak seçilirler. Süreklilik Yöntemi : Hava koşullarının tahmin periyodu içinde değişmeyeceğini varsaymaktır (yarın bugün gibi olacak). Hava koşullarının çok yavaş değiştiği durumlarda bu yöntem başarılıdır.Bu yöntem kısa süreli tahminler için kullanılır. Akım Yöntemi : Bu yöntem Cepheler, alçak ve yüksek basınç merkezleri, bulutlar ve yağışlı bölgelerin hız ve yönünü belirlemek için kullanılır. Eğer yağışlı bir sistem bölgenizden 2000 km uzaklıkta ve günde 500 km hızla size doğru yaklaşıyorsa, dört gün sonra bu sistemin bölgenizi etkileyeceğini tahmin edebilirsiniz. Klimatolojik Yöntem : Basit tahmin yöntemlerinden birisidir. Uzun yılların  klimatik verilerine ve deneyimlere dayanılarak tahmin yapılır. Eğer tahmin ettiğiniz durum daha önceki yıllarda yaşanılanlara çok benziyorsa tahminde bulunulabilir. Her zaman çok tutarlı bir tahmin beklenmez. Benzeşim Yöntemi : Tahminde bulunmak için oldukça karmaşık bir yöntemdir. Bu yöntemde yapmak istediğiniz tahminin bir benzerini geçmişte bulup sonuçlarını karşılaştırmaya dayanır. Sayısal Hava Tahmini : Çok güçlü süper bilgisayarlar ve fiziksel kanunlara dayalı karmaşık denklemler yardımıyla yapılan tahmindir. Bu gün kullanılan en başarılı yöntemdir.
SICAKLIK TAHMİNİ Bulut Örtüsünün Etkisi: Gündüzleri yeryüzü güneş tarafından ısıtılır. Hava açıksa yeryüzüne daha fazla ısı ulaşır. Bu da sıcaklığın yükselmesine neden olur. Eğer gökyüzü bulutlu ise güneş ışınlarının bir kısmı bulut damlacıklarından  geri yansır. Bu da yeryüzüne daha az ısı ulaşmasına ve sıcaklığın daha yavaş artmasına neden olur. Bu nedenle bulutlu bir gün tahmin ediliyorsa sıcaklığında ona bağlı olarak tahmin edilmesi gerekir.   Gece ise bulutlar aksi etki gösterir. Hava açıksa yeryüzünden yayılan radyasyon doğrudan uzaya gideceği için sıcaklık düşer. Eğer gökyüzü bulutlu ise yer yüzeyinden yayılan radyasyonun bir kısmı geri döner ve bunun sonucu olarak da sıcaklıklar açık havadakine nazaran daha az düşer.   Alçak ve Yüksek Basınç Merkezleri : Alçak ve yüksek basınç merkezlerinin yeri tahmini önemli ölçüde etkiler. Açık havalar genellikle yüksek basınç merkezi etrafındadır ve burada rüzgarlar saat yönünde eserler. Bunun anlamı, merkezin arkasında (batısında) rüzgarlar güneylidir ve sıcak hava getirir. önünde ise rüzgarlar genellikle kuzeylidir ve serin hava getirir.
Eğer bir bölgenin yüksek basınç merkezinin batısında kalacağı tahmin ediliyorsa sıcaklıkların artacağı beklenir. Kuzeyli rüzgarların etkisi altında kalacaksa düşük sıcaklık tahmin edilir. Bir bölge yüksek basınç merkezinin etkisine girerse, burada genellikle yağışsız ve güzel bir hava hakim olur.
Rüzgarın Etkisi: Gece yer yüzeyi uzaya radyasyon yayarak ısı kaybede. En şiddetli soğuma yüzeyin hemen üzerinde meydana gelir. Rüzgarlı gecelerde yukarıdaki sıcak hava alttaki ile karışır ve ve soğumanın etkisini azaltır. Rüzgarsız bir gecede ise bu karışma olmayacağı için yüzeyde aşırı sıcaklık düşüşü görülür.
YAĞIŞ TAHMİNİ
Örneğin cephe sistemlerinde olduğu gibi. Soğuk hava kitlesi bir kama gibi sıcak ve nemli bir havaya girer ve onu yukarıya kaldırarak yağışa neden olur.	Eğer atmosferin alt seviyelerinde yeterli nem yoksa bulut ve yağış oluşmayabilir. Eğer çiğ noktası sıcaklığı hava sıcaklığına yakınsa, havanın nem ile doyması ve yoğunlaşmanın ile birlikte yağışın başlaması mümkündür.   Havada yeterli nem varsa ve bu havayı yukarı doğru itecek bir mekanizma oluşmuşsa yağış oluşmaya başlar. Çünkü bulut ve yağış havanın yukarı doğru yükselerek soğuması ile oluşur.   Eğer havanın nemli olduğunu ve bu havayı yükseltecek bir sistemin yaklaşmakta olduğunu biliyorsak yağışı da öngörebiliriz.
Yağmur mu yoksa kar mı ? Genel olarak yağışların çoğu atmosferin yükseklerinde kar olarak başlar.  00C  derecenin altındaki tabakada büyüyerek düşmeye başlar. Eğer yere yakın sıcaklıklar 00C derecenin üzerinde ise, kar düştükçe eriyerek yer yüzeyine yağmur olarak düşer. Bu nedenle yere yakın seviyelerde tahmin edilen sıcaklığa bağlı olarak yağış şekli tahmin edilir.
PRATİK HAVA TAHMİNİ  Ne zaman ve nerede olduğunuza bağlı olarak:
BULUTLU VE KARASIZ BİR HAVA BEKLENİR                 Ne zaman ki; ►Barometre sürekli bir şekilde düşüyorsa ►Sabahın erken saatlerinde şiddetli rüzgar esiyor ise ►Bulutlar nedeniyle gece sıcaklığı normalinden daha yüksekse ►Farklı seviyelerdeki bulutlar farklı farklı yönlere hareket ediyorlarsa ►Sıcaklılıklar, yılın bu zamanındaki normallerinden oldukça yüksek veya düşük, yüksekteki tüy buluların miktarı artıyor ve alçalıyorlarsa yada ayın veya güneşin etrafında halka oluşturuyorlarsa ►Bir yaz öğleden sonrası bulutlar kararıyorsa ►Yüksek yada orta seviyedeki bulutlar kararıyor ve güneyden güney batıya doğru hareket ediyorlarsa ►Güneş batımı kızarmışsa     SÜREKLİ YAĞMUR VEYA KAR BEKLENİR Ne zaman ki; ►Barometre sürekli bir şekilde düşüyorsa ( eğer yavaş bir şekilde düşüyorsa yağmur veya kar bir gün içinde, hızlı bir şekilde düşüyorsa dakikalar içinde başlayacaktır ►Rüzgar güney doğudan kuzey doğuya doğru esiyorsa ►Bulutlar alçak, düz bir tabaka halinde ve gri iseler ►Yapraklar şiddetli güneyli rüzgarlara karşı alt yüzeylerini çevirmişlerse ►Güneş veya ayın etrafında bir halka oluşmuşsa     AÇIK VE AZ BULUTLU BİR HAVA BEKLENİR Ne zaman ki; ►Barometre değişmiyor yada yavaş bir şekilde yükseliyorsa ►Batıdan kuzeye doğru hafif bir esinti varsa ►Rüzgar güneyden güney batıya veya doğu yada kuzey doğudan kuzey doğuya doğru salınıyorsa ►Akşam üzerine doğru bulutlar dağılıyorsa ►Bulut tabanı yükseliyor ve nem azalıyorsa ►Akşam üzeri gökyüzü açık ve güneşi batarken bir ateş topu gibi görüyorsanız ►Sabah sisi güneş doğduktan sonra iki saat içinde dağılmışsa ►Şiddetli bir don veya kırağı olayının görüldüğü geceden sonra ►Ay parlak ve net, hafif bir rüzgar esiyorsa ►Yükseklerde ince parçalı bulutçuklarla birlikte parlak mavi bir gökyüzü varsa     AÇIK BİR HAVA BEKLENİR Ne zaman ki; ►Barometre yükselirse ►Rüzgar özellikle güneyli yönlerden batıya dönmüşse ►Sıcaklık bilhassa öğleden sonra hızlı bir biçimde düşerse ►Kapalı bir gökyüzünde bulutlar parçalanmaya başlamışsa ►Bulutlar topak topak olmaya başlamışsa ►Kara bulutlar incelmeye ve yükselmeye başlamışsa ►Sis öğleden önce kalkmışsa ►Çimenler üzerinde don veya çiy varsa     SAĞANAK YAĞIŞ BEKLENİR ►Barometre düşerse ►Rüzgar güney veya güneybatıdan esiyorsa ►Sabah sıcaklığı alışılmadık bir şekilde yüksek, hava nemli ve yapışkan ve siz bulut yığınlarının oluştuğunu   görüyarsanız 6 saate varmadan ►Batılı rüzgarlarla kara küme bulutlar gelişmeye başlamışsa ►Öğleden hemen sonra kalın küme bulutlar yukarı doğru hızla gelişiyorlarsa ►Orta dalgada çalan radyonuz parazit yapmaya başlamışsa   ŞİDDETLİ KAR YAĞIŞI BEKLENİR Ne zaman ki; ►Barometre hızla düşerse ►Rüzgar doğu ve güney doğudan esiyorsa ►Hava sıcaklığı - 10C dan düşükse ►Fırtına size göre güney ve doğuya uzanıyorsa     SICAKLIĞIN YÜKSELMESİ BEKLENİR Ne zaman ki; ►Rüzgar kuzey veya batıdan güneye dönerse ►Gece gökyüzü kapalı ve hafif bir güneyli rüzgar varsa ►Gök yüzü bütün gün açıksa     SICAKLIĞIN DÜŞMESİ BEKLENİR Ne zaman ki; ►Kışın barometre kararlı bir biçimde yükseliyorsa ►Rüzgar güneyden kuzey yada kuzey batıya dönerse ►Gece gökyüzü açık ve rüzgar hafifse ►Özellikle kışın gökyüzü açıksa     SİS BEKLENİR Ne zaman ki; ►Hava açık, rüzgar hafif ve gece öncesi nem fazlaysa ►Sıcak bir hava kütlesinin önüne ılık bir yağmur yağarsa ►Su sıcaklığı (göl, deniz) yüksek ve hava sıcaklığı oldukça düşükse